Geviş Getirmek Nedir? 

Geviş getiren hayvanlar otlaktayken olabildiğince fazla miktarlarda otu iyice çiğnerler. Bu otu çiğnemeden hızlı bir şekilde yutarlar. Yutmuş oldukları otu önce mideye sonra ise işkembeye gider. Hayvanların bunu becerebilmelerinde ki durum; midelerinin börkenek, işkembe, şirden ve kırkbayır olarak dört bölümden oluşmasından kaynaklanıyor. İşkembe; hayvanın sol böğrünün tamamını dolduran ve 200 litrelik depo görevi yapabiliyor. Burada birkaç saatliğine kalır ve salgı ile bakterilerin yardımıyla bu besinler parçalanır. Parçalanmış olan bu besinler çalkalanıp lapa hale gelmiş oluyor. Sonra hayvan bu lapayı ağzına geri getirerek; çenesinin yatay hareketiyle arka dişleri sayesinde ezerek tekrardan çiğner.

Çiğnenen bu besinler; midenin ikinci bölümü olan börkeneğe gider. Burada biraz daha parçalanır ve tekrardan ağıza gelir. Börkenek ve işkembe farklı isimler olsa bile birlikte çalışırlar. Bitki özüne dönüştürülmüş olan otlar; üçüncü bölüme kırkbayıra gider. Bu bölümde içerde bulunan suyun büyük bir kısmı dokular tarafından emilmiş olan besinlerden, dördüncü bölüm olan şirdene geçer. Mide öz suyunu bırakıp bağırsağa geçer.

Hayvanlar Neden Geviş Getiriyor? 

Geviş getiren hayvanlar genelde otlaklardaki otları düzgün çiğnemeden, alelacele bir şekilde işkembelerine indiriyorlar. Burada ki amaç, vahşi hayvanlardan kaçmak ve hayati tehlikenin olduğu yerden bir an önce uzaklaşmak oluyor. Daha sonra hayati tehlikenin olmadığı yere geldiklerini sandıklarında; yere yayılarak etrafı seyretmeye başlarlar.

Bu aşamada işkembede yer alan besinler tekrar ağıza gelir ve çiğnemeye başlar ve keyfini çıkarırlar. Hayatlarının tehlikede olduklarını düşünüp alelacele yutup, daha sonrasında ağzına geri getirerek öğütebilme şanslarına sahip oldukları olaya geviş getirme denir. Böylece kendilerini; yırtıcı hayvanlardan ve et yiyen hayvanlardan korumuş oluyorlar.

 

Geviş Getirmenin Önemi Nedir? 

Bu davranış; geviş getiren hayvanlar için oldukça önemlidir. Su ve hava ne kadar önemliyse, geviş getirme de o kadar önemli bir durumdur. Sığırlar kan dolaşımına ve nefes almaya ihtiyaç duyarlar fakat buna ek olarak yaşam fonksiyonlarının arasında yer alan geviş getirme olayı da oldukça önemlidir. Hayvanlar geviş getiremeyecek olsalardı, tükürük salgıları azalmış olacaktı. Tükürüğün azalmasıyla beraber, bazik alkaliğin ana maddesi olan sodyum bikarbonat gönderemezler. Bu yüzden işkembe içinde mikroorganizmalar, yemleri parçalamasıyla beraber ortaya çıkacak olan asidi giderememesi sonucu ortaya çıkar.

Geviş getirme durumu tam anlamıyla sağlanmadığında rumen asit artış yapar ve işkembenin ph değeri düşer. Bu sebepten dolayı hayvanın akut asidoza girmesi sonucunda ölme durumu gerçekleşebilir.  Bu yüzden bazı hayvanlar için geviş getirme olayı tam anlamıyla hayati önem taşımakta. Bu yüzden hayvanlar için önemli olan bu durumu yönetebilmek için; kaba koyulan yemin yeterli olduğuna, yatma sürelerinin yeterliliğine, sürekli rahatsız etmemeye, yatmış oldukları yerin konforuna, sıcak yerlerden olabildiğince uzaklaştırmak. Bu durumlar, geviş getirme davranışları için çok önemlidir. Bunları yönetebilmek ve doğru şekilde yapabilmek önemlidir.

 

Formun Üstü

Formun Altı

 

CEVAP VER

Lütfen yazınızı giriniz.
Lütfen adınızı buraya giriniz.